Fortyfikacje

Genezy powstania reduty należy doszukiwać się w doświadczeniach z walk w 1807 roku. Wtedy to podczas przygotowań do wojny z Francuzami w miejscu, gdzie dziś stoi reduta, zbudowano lekką fortyfikację polową - tzw. przyczółek mostowy (Salinen Brűckenkopf). Leżał on nieopodal tężni solankowych, stąd pierwszy człon niemieckiej nazwy.


Reduta Solna , przed 1945 rokiem. © Urząd Miasta Kołobrzeg, H. Kroczyński.

Przyczółek wzniesiono na przedpolu mostu solnego, który miał ochraniać. Jednakże w ostatnich dniach walk (1-2 lipca 1807 r.) miejsce to zostało zdobyte z marszu. Po bohaterskiej obronie twierdzy w 1807 roku, podczas której o mały włos nie zdobyto miasta, wyciągnięto pewne wnioski, co do dalszego istnienia twierdzy i rozpoczęto jej modernizację. Większość prac wykonano w latach 1832-1836. Ulepszono Fort Ujście, Szaniec Heydego, Szaniec Kleista oraz powstała Reduta Solna.

Reduta ma kształt lunety z zamkniętą szyją. Składa się z wału ziemnego, fosy i dwóch budowli ceglanych sklepionych kolebką. Główna budowla wzniesiona na planie dwóch stykających się kół - mniejszego i większego. W ścianach otwory strzelnicze do broni ręcznej oraz artylerii. Posiada zdobiony ceglany gzyms, kamienną podmurówkę oraz sklepienie przykryte ziemią. Drugie pomieszczenie, pełniące prawdopodobnie funkcję magazynu prochu, znajduje się w wale ziemnym.

Podczas obrony w roku 1945, Niemcy nie przywiązywali wagi do obrony w tym miejscu. Pomimo tego, że reduta była przyczółkiem Mostu Solnego, to nie została przygotowana do długotrwałej obrony. W świetle zaminowania wszystkich mostów w mieście nie było to konieczne. Odcinek ten jak i sama reduta została obsadzona siłami Volkssturmu. 16 marca 1945 reduta została zdobyta przez oddziały 6 Dywizji Piechoty.

W 1959 roku na „Harcerskiej konferencji żeglarskiej” poświęconej wychowaniu morskiemu podjęto decyzję o zorganizowaniu Harcerskiego Ośrodka Morskiego w Kołobrzegu. W 1960 roku tereny po lewej stronie Kanału Drzewnego z Redutą Solną przekazano harcerzom. Ośrodek otwarto w 1961 roku, ale prace na tym terenie trwały jeszcze wiele lat.


Reduta Solna, lata 60-te XX wieku. © Jerzy Patan.

W latach 90-tych reduta była ruiną. Przeprowadzono w niej prace remontowe i przystosowano do tzw. "Pirackiej Przygody".

W lipcu 2013 roku przy reducie otworzony został przez Muzeum Oręża Polskiego Skansen Morski.


Reduta w 2003 r.




Wejście do pomieszczenia w wale ziemnym - 2003 r.


Reduta Solna - 2013 r.






Reduta Solna na planie twierdzy z II połowy XIX w. © Geheimes Staatsarchiv Preuβischer Kulturbesitz.
GStA PK, XI. HA Karten, Kriegsministerium, Festungspläne, A 71237.

Załoga Twierdzy

Robert
Lobo
Przemek
Artur
Ola
Darek

In Memoriam

Jerzy Patan (1939-2016)  fotoreporter, dziennikarz, pasjonat historii. Autor wielu cennych książek o dziejach miasta. Pomagał życzliwie współtworzyć ten portal. Pozostanie w naszej pamięci.